Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış Sözleşmesi

Bir kimse, menkul bir malı başkasına naklederken mülkiyetinin kendisinde kalmasını sağlamak isterse mülkiyeti muhafaza sözleşmesi yapılmalıdır. Böyle bir sözleşmeyle satış yapılırsa da mülkiyeti muhafaza kaydıyla satış yapılmış olur. Bahsi geçen şekilde olan satışın geçerli sayılması, alıcının ikametgâhındaki noterlikçe onanması ve özel kütüğüne kaydedilmesiyle mümkün olur.

Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satılan Malların Haczi Nasıl Olur

Eğer bir araç mülkiyeti muhafaza kaydı ile alınmışsa ve bu aracın trafik kaydına alıcı kimsenin alacaklısı tarafından haciz konulmuşsa, satıcı istihkak iddiasında bulunabilir. Fakat bu iddiada bulunabilmek bazı şartlara bağlanmıştır. Taksitlerin ödenmesinde temerrüde düşülmesi ve bundan dolayı satıcının fesih hakkını kullanması yönünde olan iki şart birlikte olmalıdır. Başka bir ifade ile borçlu alıcı mütemerrit değilse, sözleşme feshedilmiş olmayacaktır. Eğer sözleşme feshedilmemiş olursa da satıcının istihkak iddiasında bulunması mümkün olmaz.

Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satılan Malların Satışı Nasıl Yapılır

Mülkiyeti muhafaza kaydıyla satış sözleşmesi söz konusu ise alıcı kimse satış bedeli ile olan taksitleri vadeleri geldiğinde ödüyorsa, alacaklı, ilgili malın haczedilip satılması talebinde bulunamaz. Bu talepte bulunabilmek için, mülkiyeti muhafaza sözleşmesini feshetmek gereklidir. Alıcı kimse, ilgili malın satış bedeli sayılan taksitleri, vade zamanlarında ödemez ve mütemerrit borçlu konumuna düşerse, satıcı bu durumda sözleşmenin feshini yapabilir. Bu fesihle birlikte önceden alınan taksitler olaya dâhil olur. Satıcı önceden alınan bu taksitleri geri verir ve malın kendine iadesini ister.

Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satılan Malların Satışının İptali Nasıl Olur

Mülkiyet muhafaza kaydıyla satılan malların satışının iptali ile ilgili dava açılacaksa, gidilmesi gereken mercii aksine bir düzenleme olmadıkça Asliye Hukuk Mahkemesi’dir. Bu görev kapsamında dava konusunun değer ve miktarlarına bakılmaz. Hem malvarlığına ilişkin davalar hem de şahıs varlığına ilişkin davalar için görevli olan mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi’dir.

Eğer başkasına devredilen bir mal ile ilgili mülkiyetin saklı kalması kaydı yapılacaksa, malı devralan kişinin yerleşim yerindeki noterlikte özel sicile resmi şekilde yapılacak olan sözleşmenin kaydedilmesi gereklidir. Bu durum yani mülkiyeti saklı tutma sözleşmesi ve devamındaki işlemler hayvan satışlarında yapılamaz.

Geminin sicile kayıtlı olup olmadığı, bahsi geçen geminin mülkiyeti muhafaza kaydıyla satılıp satılamayacağı ayrıca TTK hükümleri dikkate alınarak başka işlemler (gemi ipoteği) yapılıp yapılamayacağı TTK 840. madde ve devamı maddeler de yer almaktadır.

Gemi, sicilde kayıtlı bulunursa, uygulanması gereken öncelikli maddeler TTK 868. ve 884. maddeler olmaktadır. Eğer gemi sicile kayıtlı bulunmazsa, mülkiyet ve sair ayni haklar kapsamında menkul hükümlerine tabidir.

Bununla birlikte geminin teferruatlarıyla alakalı olarak TTK 869. madde uygulanma olanağındadır. Gemide oluşan hasara yönelik de TTK 870. madde uygulanma kapsamındadır. Bu maddeler gözetilmeden Türk Medeni Kanunu hükümlerince karar verilme durumu, doğru görülmemiştir.

Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış Sözleşmesi, Bir kimsenin başkasına naklettiği bir menkul malın mülkiyetinin kendisine kalmasını sağlamak için yapılan sözleşmeye “Mülkiyeti Muhafaza Sözleşmesi”; böyle bir sözleşmeyle yapılan satışa “Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış” denir. Bu satışın geçerli olabilmesi için, alıcının ikametgâhındaki Noterlikçe onanması ve özel kütüğüne kaydedilmesi şarttır.

Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış Sözleşmesi Örneği

Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış Sözleşmesi Örnek ve bilgi olarak verilmiştir.

MÜLKİYETİ MUHAFAZA KAYDI İLE SATIŞ SÖZLEŞMESİ ÖRNEĞİ

1- SÖZLEŞMENİN TARAFLARI

SATICI          :  ……………

ALICI             : ……………

2- SATICININ MÜLKİYET HAKKINI KANITLAYAN BELGE

…….. Trafik. Tescil Müdürlüğünden verilme …/…/… tarih ve ……. tescil no.lu Motorlu Araç Tescil Belgesi

3- SATILAN VASITANIN NİTELİKLERİ

Plakası:           ………………

Cinsi:              ………………

Markası:          ………………

Modeli:           ………………

Tipi:                ………………

Şasi no:           ………………

Motor no.:       ………………

Motor Gücü:   ………………

Silindir Hac:   ………………

İstiap haddi:   ………………

Net ağırlığı:     ………………

4 – DEĞERİ : (Rakamla) TL.

5- SATIŞ BEDELİ VE ÖDEME ŞARTLARI

6- TAŞIT ALIM VERGİSİ ÖDEME BELGESİ

……. tarih ve ……… sayılı makbuz ile ……… TL. Eğitime katkı payı ödenmiştir.

7- BORCUN NASIL ÖDENECEĞİ

8- ALICININ TASARRUF HAKLARINI KISITLAYICI HÜKÜMLER

9- SATICININ İBRA ETME GÖREVİ

10- SATICININ MÜLKİYETİ İADE VE FESİH HAKKI

İşbu sözleşme tüm ekleriyle bir bütündür ve …….. tarihinde iki nüsha olarak tanzim ve taraflarca okunduktan sonra imza edilmiştir.

SATICI AD-SOYAD                                                            ALICI AD-SOYAD

İMZA                                                                                      İMZA

Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış Sözleşmesi

Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış Sözleşmesi

Yargıtay Kararı – Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış Sözleşmesi

T.C. YARGITAY 11.Hukuk Dairesi Esas: 2005/13495 Karar: 2007/386 Karar Tarihi: 18.01.2007

HASAR TAZMİNATININ TAHSİLİ İSTEMİ – MÜLKİYETİ MUHAFAZA KAYDIYLA SATILAN GEMİ – GEMİNİN SİCİLE KAYITLI GEMİLERDEN OLUP OLMADIĞININ TESPİTİ – MÜLKİYETİ MUHAFAZA KAYDI İLE SATILIP SATILAMAYACAĞI

ÖZET: Dava, mülkiyeti muhafaza kaydıyla satılan geminin satış bedelinin ödenmemesi nedeniyle satışın iptali ile kira ve hasar bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Geminin sicile kayıtlı gemilerden olup olmadığının tespiti, mülkiyeti muhafaza kaydı ile satılıp satılamayacağı, başkaca yasal bir işlem yapılıp yapılamayacağı (gemi ipoteği) ile gemi siciline kayıtlı bulunması durumunda öncelikle Türk Ticaret Kanununun 868 ve 884. maddelerinin uygulanması gerektiği, sicile kayıtlı bulunmaması halinde ise mülkiyet ve sair ayni haklar hususunda menkul hükümlerine tabi olmakla birlikte geminin teferruatlarına ilişkin hükümleri gereğince karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Ankara avukat