İhtiyati Haciz Nedir?

İlkay Hukuk Bürosu Makaleler
İlkay Hukuk Bürosu > İcra Hukuku  > İhtiyati Haciz Nedir?

İhtiyati Haciz Nedir?

İhtiyati Haciz Nedir?

İhtiyati Haciz Nedir

İhtiyati haciz, alacaklının alacağının zamanında ödenmesinin güvence altına alınması için borçlunun mallarına geçici olarak hukuken el konulmasıdır.

Alacaklı genel olarak borçlunun borcunu zamanında ödeyeceği konusunda şüphe duyuyorsa o halde öncelikle borçlunun taşınır ve taşınmaz mallarını haczettirerek sonrasında ise icra takibi veya alacak davası açabilir.

İhtiyati haciz özel olarak para alacaklarına ilişkin bir geçici hukuki koruma olup,kural olarak İcra ve İflas Kanunu’nda düzenlenmişken;ihtiyati tedbir para dışındaki mal,hak ve alacaklar için kabul edilmiş geçici hukuki korumadır ve Hukuk Mahkemeleri Kanunu’nda düzenlenmiştir.

Para alacağını korumak için ihtiyati haciz kararı verildiğinde,bu parayı karşılayacak haczi kabil herhangi bir mal varlığı değeri üzerine genel hükümlere göre haciz uygulanabilir;oysa,hak ne ise ancak onunla sınırlı şekilde uygulama alanı bulacaktır.

Bu sebeple ihtiyati haciz yerine ihtiyati tedbir talep edilmesi ve bu yönde karar verilmesi veya tersi bir talep yada kararın verilmesi tamamen yanlış ve hukuka aykırıdır.

Tekrar vurgulamak gerekir ki,her ikisi de birer geçici hukuki koruma olmakla birlikte,ihtiyati haciz bir ihtiyati tedbir değildir;ihtiyati haciz yerine ihtiyati tedbir,ihtiyati tedbir yerine ihtiyati haciz istenmesi hukuka aykırıdır.

Ancak,özellikle uygulamada,bu iki geçici hukuki koruma arasındaki fark göz ardı edilerek,çok sık şekilde para alacakları için tamamen hukuka aykırı şekilde,ihtiyati haciz yerine ihtiyati tedbir talep edildiği,mahkemelerce bu yönde kararların verildiği ve bunun da doğru olduğunun sanıldığı görülmektedir.

Para alacakları için Kanun’da açık ve özel bir düzenleme olmadıkça,ihtiyati haciz yerine ihtiyati tedbir talep edilmesi ve bu yönde karar verilmesi açık kanun hükmünün ihlali sonucunu doğuracaktır.Bu şekilde açık kanun hükmünün ihlali,duruma göre hakim sorumluluğunu dahi gerektirebilir.

İhtiyati Haciz Alma Şartları Nelerdir

Bir Para Alacağının Bulunması İhtiyati haciz talep edebilmek için,alacağın para alacağı olması gerekir.İhtiyati haciz,para alacakları veya para olarak talep edilebilen alacaklar için düzenlenmiştir.

İhtiyati haciz talebi bakımından,para alacağının kaynağının,sebebinin ve alacağın bağlı olduğu belgenin önemi yoktur. Eğer şartları mevcutsa,yazılı olan veya olmayan bir sözleşmeye dayanarak ihtiyati haciz talep edilebileceği gibi haksız fiilden veya sebepsiz zenginleşmeden dolayı da ihtiyati haciz talep edilebilir.

Şüphesiz haksız fiillerde alacağın varlığı konusunda mahkeme daha titiz davranmalıdır;ancak,haksız fiilin varlığı ve borçlunun kusuru kuvvetle muhtemelse,bunu destekleyen açık diller mevcutsa,alacaklının haklarını korumak yönünde ihtiyati hacze karar verilmesi uygun olur.

Bununla birlikte,henüz bir alacak mevcut değilse yada alacağın varlığı bir yargı kararına ihtiyaç duyuyorsa,bu durumda da ihtiyati haciz kararı verilebilmelidir.  Ayrıca,yabancı para alacakları için de,diğer şartlar mevcutsa ihtiyati haciz talep edilmesi mümkündür.

Alacağın Rehinle Teminat Altına Alınmamış Olması İhtiyati haciz talep edebilmek için ayrıca alacağın rehinle teminat altına alınmamış olması gerekir.

Alacak rehinle teminat altına alınmışsa,rehinli malın kıymetinin alacağı karşıladığı oranda ihtiyati haciz istenmesi mümkün değildir;ancak rehin teminatı dışında kalan kısım için ihtiyati haciz istenebilir. Kanun’un aradığı,alacağın rehinle teminat altına alınmamış olmasıdır;bu sebeple,alacak,rehin dışında bir teminatla teminat altına alınmışsa ihtiyati haciz istenebilir.

Çünkü,bu konuda Kanun’da sadece rehinden bahsediliştir.Buna göre alacağı için teminat olarak kefalet almış olan alacaklının,kefalete rağmen ihtiyati haciz talep etmesine engel yoktur.

Yargıtay Kararı -İhtiyati Haciz Nedir

T.C. YARGITAY 19.Hukuk Dairesi Esas: 2016/3022 Karar: 2016/10673 Karar Tarihi: 14.06.2016

İHTİYATİ HACİZ TALEBİ – İHTİYATİ HACİZ TALEBİNDE BULUNAN ALACAKLI VEKİLİNİN AKARYAKIT TESLİM FİŞLERİNE DAYANARAK İHTİYATİ HACİZ İSTEMİNDE BULUNDUĞU

VERESİYE TESLİM FİŞLERİNDE İMZALAR BULUNDUĞU – İSPAT KURALI GEREĞİ TALEBİN KABULÜ GEREKTİĞİ

ÖZET: Somut olayda ihtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı vekili akaryakıt teslim fişlerine dayanarak ihtiyati haciz isteminde bulunmuştur.

Söz konusu veresiye teslim fişlerinde imzalar bulunduğundan yaklaşık ispat kuralı gereği talebin kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Avukata İlk Soruyu Siz Sormak İster Misiniz?

Avukata Soru Sor