Atla

Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır


Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır

Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır

Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır

Kendisinin ya da üçüncü bir şahsın elinden iradesi olmadan alınmış olduğu öne sürülmesi durumunda belirlenmiş olan süre içerisinde mahkemeye başvuru gerçekleştirerek, çeke ilişkin olarak ödeme işleminin durdurulması ve çekin kimde bulunduğuna dair bilgi bulunmuyorsa iptali, çekin kimin elinde bulunduğu biliniyor ise istirdat isteminde bulunulması gerekliliği bulunmaktadır.

Kesinlikle kendi istek ve arzusu bulunmadan poliçenin kendisinden alınmış olunduğu kişi, ödemenin gerçekleştirildiği yer veya hamilin ikamet adresi içerisinde yer alan Asliye Ticaret Mahkemesi’nden ilgili kişinin poliçeyi ödemekten men edilmesi talebinde bulunabilir ve tevdi yerini gösterebilir.

Çek standart yapısı gereğince özellikli bir havale olarak da değerlendirilmesi mümkün olan bir konudur. Özellikle de havale koşullarını düzenlemekte olan Borçlar Kanunu çerçevesinde havale ödemesini gerçekleştiren kişi, havaleyi kabul etmiş olduğunu bildirine dek, havale etmiş olan kişi havaleden rücu edilebiliyor.

Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır

Çekin bir ödeme aracı olması ve çeke karşı gösterilen önemli seviyedeki itimat dolayısı ile yasa koyucu tarafından çekten cayma özel olarak belirlenmiştir. Buna göre çekten cayma Türk Ticaret Kanunu’nun 711.maddesi içerisinde düzenlenmiş ve çekten caymanın yalnızca ibraz zamanının geçmesinin ardından karar verilebilmesinin mümkün olduğu belirtilir. Çekten cayma söz konusu değil ise, muhatap, ibraz zamanının geçmesinden sonra dahi çeki ödemektedir.

Bu kapsamda icra takibine konu olan çek, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 708.maddesi dahilinde belirlenmiş olan 10 günlük yasal süreç içerisinde ilgili kişinin bankaya ibraz edildiği görülür. Çekin TTK 692.maddesi içerisinde belirtilmiş olan tüm koşulları kapsamı içerisine alması ve kambiyo vasfını taşımakta olduğu görülür.

Her ne kadar Ticaret Mahkemesi tarafından çek ile ilgili olarak ödeme yasağı oluşturulmuş olunsa da çek karşılığını alamayan alacaklı hamilin İcra ve İflas Kanunu’nun   167.maddesi ve sonrasındaki maddeler içerisinde konu edilmiş olunan kambiyo senetlerine yönelik yöntem ile icra takibi başlatılması hakkı bulunmaktadır. Çekin arka bölümü içerisinde karşılıksız şerhinin bulunmasına da gerek görülmemektedir.

Türk Ticaret Kanunu’nun 711/3. Maddesi dahilinde yer almakta olan ödemenin henüz gerçekleştirilmemiş olduğu hallerde dahi, söz konusu olan madde, çekin kişinin iradesi haricinde elinden alınmış olduğuna ilişkin olarak öne sürülen iddiaya keşideciyi koruma altına alabilmek hedefi ile getirilmiş olan bir düzenleme olarak öne çıkar.

Söz konusu olan Türk Ticaret Kanunu’nun 711/3.maddesi dahilinde yer alan ilgili bankayı çekin ödemesini gerçekleştirmekten men eden keşideci, tek taraflı olarak gerçekleştirmiş olduğu bu işleme bağlı olarak çeki elinde bulunduran hamilin yasalar ile kendisine verilmiş olan haklarını değerlendirebilme ve kullanabilme imkanından faydalanabilmesi açısından herhangi bir engel teşkil edememektedir. İhtiyati hacze karar verilmesi noktasında mevcut koşullar İcra ve İflas Kanunu’nun 257. Maddesi içerisinde düzenlenmiş olduğu gibi yasal koşullar göz önünde bulundurulması durumunda ödemeden men talimatı yer alması ihtiyati haciz kararı verilmesi açısından herhangi bir şekilde engel teşkil etmemektedir.

 

Çek Ödeme Yasağı

Yargıtay Kararı: Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır?

T.C. YARGITAY 11.Hukuk Dairesi Esas: 2013/15522 Karar: 2014/71 Karar Tarihi: 06.01.2014

ALACAK DAVASI - MUHATAP BANKANIN ÇEK ÜZERİNDE FİİLİ VE FİZİKİ OLARAK İNCELEME İMKANININ BULUNMAMASI - BANKANIN ÇEKİN MEŞRU HAMİLİNE ÖDENMEMESİNDE BİR KUSURUNUN BULUNMADIĞI - HÜKMÜN BOZULMASI

ÖZET: Somut olayda, muhatap bankanın çek üzerinde fiili ve fiziki olarak inceleme imkanının bulunmaması dolayısıyla çekin meşru hamiline ödenmemesinde bir kusurunun bulunmadığı gerekçesiyle, muhatap banka yönünden davanın reddine karar verilmesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.

Makalede Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır yazısı bilgi olarak hazırlandı. Diğer makaleleri Ankara avukat sayfasında okuyabilirsiniz.

SIKÇA SORULAN SORULAR

Çekleri, sanığın akrabası olan baba-oğul katılanlara bir ticari ilişki nedeniyle tanzim ve imza edilmiş olarak verdiği; çeklerin bankaya ibrazında karşılığının çıkmadığı, karşılıksız çek düzenleme suçundan suç duyurusunda bulunulması üzerine sanığın çekler üzerindeki imzanın kendisine ait olmadığını beyan ettiği; bu şekilde sanığın nitelikli dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarını işlediği iddia edilen olayda.

Katılanların suça konu çeklerin sanık tarafından bizzat gözleri önünde imzalanarak verildiğine ilişkin beyanlarına karşın, söz konusu yazılar ile keşideci imzalarının sanığın eli mahsulü olmadığına ilişkin bilirkişi raporları, sanığın suça konu çeklerin kendisi tarafından verilmediğine ilişkin aşamalardaki istikrarlı savunmaları, ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

Katılanların soyut iddiaları dışında sanığın atılı suçları işlediğine dair mahkumiyetine yeter derecede kesin somut delilin bulunmadığı gerekçesine dayanan mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Çekle ilgili ödeme yasağı kararı verildiğini, davalının müvekkilinin zilyetliğinden rızası dışında çıkan çek üzerinde malik gibi tasarrufta bulunmak istediğini ve haksız kazanç sağlamaya çalıştığını ileri sürerek, dava konusu çekin müvekkiline iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. 

Davalı vekili, müvekkilinin dava konusu çeki dava dışı ...Ltd. Şti' den ticari faaliyet sonucu aldığını, çekin tahsil edilmek üzere bankaya ibraz edildiğini ancak çekin karşılıksız olduğunun anlaşılması üzerine 30/05/2014 tarihinde anılan şirkete iade edildiğini, çekin müvekkilinin zilyetliğinde olmadığını belirterek, davanın husumet yokluğu nedeniyle reddini istemiştir.

Mahkemece, davaya konu çekin davalı şirkete dava dışı ... Ltd. Şti tarafından teslim edildiği, çekin ibrazında mahkeme kararına istinaden ödeme yapılmayıp çekin ibraz edene iade edilmesi üzerine 30/05/2014 tarihinde davalı şirketin çeki yeniden ... Ltd. Şti' ne iade ettiği, davanın açıldığı tarih itibariyle çekin davalı şirket elinde bulunmadığı, davalıya husumet yöneltilemeyeceği ve davalının davalı sıfatına haiz olmadığı gerekçesiyle, davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. 

Dava çek zayii nedeniyle açılan istirdat istemine ilişkindir. Davacı tarafından açılan çek zayii istemine ilişkin dava sırasında dava konusu çek, davalı tarafından muhatap bankaya ibraz edilmiş olup, bu nedenle davalı hakkında dava açılmıştır. Davalıya husumet yöneltilebileceği gözetilmeden davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.

Davacı vekili, müvekkili firmanın ... Bankası nezdindeki hesabını kapatmak istediğini, hesaba ilişkin kapatma talebinin bankaya iletildiğini, banka tarafından 25 adet çekten oluşan 3 adet çek koçanının iadesinin gerektiğinin bildirildiğini ancak müvekkili firma yetkililerinin söz konusu çekleri şirket nezdinde bulamadıklarını.

 

Bu hususta şirket muhasebesinde görev yapan şahıslar tarafından tutanak tutulduğunu, kaybedilmiş ya da çalınmış olabileceğini ileri sürerek müvekkili firmanın ileride telafisi imkansız zararlara uğramasının önlenmesi ve hukuki mağduriyetine engel olabilmek amacıyla, çeklerin bankadan tahsil edilmesini engellemek için ödeme yasağı konulmasını ve çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, toplanan dosya göz önüne alınarak, davacının, kayıp olan çekte, keşideci durumunda bulunduğu,   Keşideci olan davacının çeklerin kayıp olması nedeniyle çek zayi davasını açma sıfatının olmadığı Kayıp olan çeklerin Ticaret kanununda 780. Kısımda belirtilen açıklama nedenlerine dayanak yapılarak, kıymetli evrak niteliğinde bulunmadıkları gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmüştür.

Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, davacının davaya konu çekleri kaybettiğini iddia ettiği dönemde çeklerin keşidecisi olan ... Ltd. Şti'nin çalışanı olduğu ve çekleri şirket adına taşıdığı,

Davacının çekleri bir alacağı , karşılık edinmiş geçerli sahibi konumunda olmadığını, keşidecinin çalışanı olması, bu çekleri şirket keşideci adına ellerinde olduğu tespit edilmiştir. Bu tespite istinaden, çekleri elinde keşideci adına bulundurduğu dikkate alındığında, davacının çek iptali davası açamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Müşteki avukatın talebini, ''5941 sayılı Çek Kanunu 6.kısımda, 6273 SK. ile değişik 4/3. kısımda, yasağa ilişkin kaydın kayıt girilme tarihi baz alınması suretiyle her halde 10 yıl  geçmiş ise, Merkez Bankası tarafından silinebileceği belirtilmiştir. 

Bu açıklama gerekçe göstererek verdiği red kararında kanuna aykırılık bulunmadığı halde ...Ağır Ceza Mahkemesinin 30/04/20015 tarihli ve 2015/481 değişik iş sayılı kararıyla, 6273 sayılı Kanun ile 5941 sayılı Çek Kanununa eklenen geçici 3/6 si ile 5941 Kanunun 6/1-2 uyarınca yasağın kaldırılması gerekirken mahkemece talebin reddine karar verilmesinde isabet görülmediği belirtilerek itiraz kabul edilip çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağının kaldırılmasına ilişkin karar kanuna aykırı olup, bozulmasına karar verilmiştir.


BİZE YAZIN

Av. İlkay Uyar Kaba
Av. İlkay Uyar Kaba

2006 yılında Ankara merkezli kurulan hukuk bürosunun kurucu Avukatı'dır. Hukuk alanında Başarının bir ekip işi olduğuna inanarak, personellerini belli alanlarda uzmanlaşmasını sağlamak için departmanlar kurularak branşlaşmaları sağlanmıştır.Hukuk Büromuz Aile hukuku ve Tazminat hukuku konularında, uzun yıllara dayanan dava çeşitliliği nedeniyle kararlardan oluşan geniş arşive sahip olup, bir çok davada almış olduğu önemli kararlar örnek içtihatlar olarak yayınlanmıştır.Hukuk departmanları olan icra, tazminat, iş kazası, genel dava, tüketici bölümlerinde oluşan her biri kendi alanında tecrübe edinmiş avukat ve yardımcı personeller görev yapmaktadır. Kendine güvenmek başarmanın yarısıdır. Başarı ise karşınızda ki kişiye güven verir. Başarı ve güvenin olduğu yerde olursanız doğru yol almanız kolay olur. İ.K.

İLGİLİ KONULAR
YORUMLAR
  • Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır - Yorum
    CANER ÖZKAYA -
    6 Ağustos 2016

    Kötü yasalar, zulmün en berbat şeklidir

    Cevapla
  • Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır - Yorum
    GÜNEY KUŞ -
    10 Ağustos 2016

    Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır bu konu hakkında geri dönüş yaparsanız sevinirim iyi çalışmalar.

    Cevapla
  • Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır - Yorum
    BELGİN ÜRETENER -
    15 Ağustos 2016

    Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır hukuk mahkemesine temyiz dilekçesi örneği varmıdır. Bana yardımcı olurmusunuz..

    Cevapla
  • Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır - Yorum
    Kesbiç -
    25 Kasım 2016

    Çek Ödeme Yasağı Nasıl Alınır Bu dava açmak için bilmeniz gerekenler nelerdir. dava açmak için nasıl bir yol izlenir

    Cevapla
Yorum Bırak