Mal Rejimi Tasfiyesi Davası Ne Zaman Nerede Açılır

Eşlerin evlilik sırasında ve evlilik süresi içerisinde sahip oldukları malvarlıklarının yönetimi, tasarrufu ve birbirlerinden olan hak ve alacakları ile sorumluluklarını, evliliğin devamı esnasında ve evlilik sona erdiğindeki malvarlığı durumlarını, malların tasfiye esasını belirleyen kurallara mal rejimi denmektedir.

01.01.2002 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiş olan 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümlerinde edinilmiş mallara katılma, mal ayrılığı, paylaşımlı mal ayrılığı ve mal ortaklığı hakkında düzenlemeler yapılmıştır. Türk Medeni Kanun uyarınca tarafların aksine bir sözleşme yapmaması durumunda edinilmiş mallara katılma yasal olarak mal rejimi kabul edilmiştir.

Türk Medeni Kanunun yürürlük tarihi olan 01.01.2002 tarihinden önce başlamış ve devam eden evlilikler için eşler ayrıca mal rejimi sözleşmeleri yapmadılarsa 31.12.2001 tarihine kadar mal ayrılığı rejimi, 01.01.2002 tarihinden sonra ise edinilmiş mallara katılma rejimi geçerli olacaktır. Bu evliliklerde 01.01.2002 tarihinden önce eşlerin her birinin üzerine kayıtlı olan mallar kendisinde kalmaya devam etmekte ve herhangi bir sözleşme yapılmamış oldukları durumda 01.01.2002 tarihinden sonrası için bu mallar kimin üzerine kayıtlı ise onun kişisel malı sayılmaktadır. Eşlerin Türk Medeni Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra kazandıkları mallar ise edinilmiş mal olmaktadır.

Tarafların edindikleri mal varlığı değerleri için emek ve karşılığını verdikleri mallar ile alakalı olarak mal rejiminin sona ermesi durumunda eşler arasında kural olarak eşit paylaşım esası kabul edilmiştir. Eşlerin evlilik içerisinde elde edilen ve diğer eş adına kayıtlı bulunan malların değerinin yarısını isteme hakkına sahip olduğu kabul edilmiştir.

Mal rejimi konusundaki talepler için açılacak davalarda avukat ile sürecin yürütülmesi daha kolay bir şekilde istenilenin alınmasını sağlayacaktır.

Mal rejimi konusundaki sözleşmeler noterde yapılmaktadır. Ancak taraflar evlenme başvurusu sırasında hangi mal rejimini seçtiklerini yazılı olarak da bildirebilirler. Eşler evlenmeden önce mal rejimi konusunda sözleşme yapmamışlarsa bu durumda evlenme tarihinde geçerli olan edinilmiş mallara katılma rejimi geçerli olacaktır.

Edinilmiş mallara katılma rejiminde her eşin edinilmiş malları ve kişisel malları olarak iki tür malvarlığı bulunmaktadır. Ancak mal rejiminin sona ermesi durumunda sadece edinilmiş mallar eşler arasında paylaşıma açılmaktadır. Kişisel mallar paylaşıma konu olmayacaktır. Bir eşin bütün malları aksi ispat edilmediği sürece edinilmiş mal olarak kabul edilmektedir.

Bir eşin edinilmiş malları özellikle şunlar olmaktadır; çalışmasının karşılığında edinilmiş mallar, sosyal güvenlik veya sosyal yardım kurumları ile kuruluşlarından veya personele yardım amacı ile kurulan sandık ve benzerlerinin yaptığı ödemeler, çalışma gücünün kaybı nedeni ile ödenen tazminatlar, kişisel malların gelirleri ve edinilmiş malların yerine geçen değerler olarak sıralanabilmektedir.

Bir eşin kişisel malı kanuni olarak sayılanlar dışında ayrıca aralarında yapılan sözleşmeye göre belirlenmektedir. Kanunen kişisel mallar eşlerden birisinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşya, mal rejiminin başlangıcında eşlerden birisine ait olan veya bir eşin sonradan miras yolu ile herhangi bir şekilde karşılıksız kazanma yolu ile elde ettiği malvarlığı değerleri ve manevi tazminat alacakları kişisel mallar yerine geçmektedir.

Yapılan sözleşemeye göre mal rejimi sözleşmesi ile bir mesleğin icrası veya işletmenin faaliyeti sebebi ile doğan edinilmiş mallara dahil olması gereken malvarlığı değerlerinin kişisel mal sayılacağı kabul edilmektedir. Eşler yapılan mal rejimi sözleşmesi ile kişisel malların gelirlerinin edinilmiş mallara dahil olmayacağını da kararlaştırabilmektedir.

Eşlerin tabi oldukları mal rejiminin evlilik birliğinin boşanma veya eşlerden birisinin ölümü veya eşlerin sözleşme yaparak başka bir rejimi kabul etmeleri ile sona ermesi durumunda mal rejimi sona erebilmektedir. Yapılacak tasfiyede her eşin kişisel malları tasfiye dışında tutulacak, evlilik içerisinde edinilen mallar yapılacak tasfiyede dikkate alınacaktır.

Eşler arasındaki edinilmiş mallara katılma rejiminin sona ermesinden sonra her eş diğerinden mal rejiminin tasfiyesini ve katılma alacağını ve varsa değer artışı alacağını talep edebilmektedir. Mal rejiminin tasfiyesinden ortaya çıkan dava ve talepler boşanmanın eki niteliğinde olmayıp uygulamada boşanma davasında talep edilmesi durumunda ayrılarak bekletici mesele yapılmaktadır. Mal rejimi ile alakalı taleplerin boşanma davasında ileri sürülmesi verilecek ayrılma kararının geç verilmesi durumunda mal rejimi ile alakalı davanın uzun sürmesine neden olabilmektedir.

Mal Rejimi Tasfiyesi Davası Ne Zaman Nerede Açılır

Mal rejiminin Tasfiyesi Davalarında Yetki

Türk Medeni Kanunun 214’üncü maddesinde eşler veya mirasçılar arasında bir mal rejiminin tasfiyesi ile alakalı davalarda aşağıdaki mahkemelerin yetkili olduğu belirtilmektedir.

Mal rejiminin ölüm ile sona ermesi durumunda ölenin son yerleşim yerinde bulunan mahkeme yetkili olmaktadır.

Boşanma, evliliğin iptali veya hakim tarafından mal ayrılığına karar verilmesi durumunda bu davalar için yetkili olan mahkeme yetkili olmaktadır.

Diğer durumlarda ise davalı olan tarafın yerleşim yerindeki mahkeme yetkili olmaktadır.

Mal Rejimi Tasfiyesi Davası Ne Zaman Açılır konusu ile ilgili aşağıdaki yargıtay kararına göre Mal rejimi davası 1 yıl içerisinde açılması gerektiği belirtilmiştir.

 

Mal Rejimi Tasfiyesi Davası Ne Zaman Açılır – Yargıtay Kararı

Mal Rejimi Tasfiyesi Davası Ne Zaman Nerede Açılır konusu ile ilgili yargıtay kararı eklenecektir.